Leendert Struijs en de Congolese minister van Economische Zaken bij de opening van het behandelcentrum op Wereldgehandicaptendag. Beeld: SOGV
Leendert Struijs en de Congolese minister van Economische Zaken bij de opening van het behandelcentrum op Wereldgehandicaptendag. Beeld: SOGV

Leendert Struijs, BN’er in Congo Brazzaville

Algemeen Human Interest

Voorzitter SOGV geeft het stokje door 

REEUWIJK-BRUG - Reeuwijker Leendert Struijs is sinds 2004 voorzitter van Stichting Op Gelijke Voet (SOGV). Deze stichting werd destijds opgericht door de vader van Leendert, samen met Meüs van der Poel sr., beiden afkomstig uit het schoenenvak. Onlangs bracht Leendert voor de laatste keer als voorzitter een bezoek aan Congo.

door Loes Kamer

Leendert Struijs is 19 jaar voorzitter geweest van SOGV. Inmiddels is hij de 80 jaar gepasseerd en heeft het thuisfront hem steeds harder nodig, waardoor hij recent het besluit genomen heeft de spreekwoordelijke voorzittershamer over te dragen. Dat zijn werk voor Congo Brazzaville door de jaren heen zeer gewaardeerd wordt, blijkt onder andere uit het feit dat er vanuit de Congolese overheid een prijs naar hem genoemd is, de ‘Prix Leendert Struijs pour le Congo’ (PLSC). De ondertitel van de prijs luidt (in vertaling): ‘Voor de verbetering van de levenstoestand van het Congolese kind’. Deze prijs wordt sinds 2017 jaarlijks uitgereikt aan iemand die zich bijzonder verdienstelijk heeft gemaakt voor kinderen met een beperking.

Daarnaast prijken in de straten van hoofdstad Brazzaville en de havenstad Pointe-Noire posters aan de muren met Leenderts naam, beeltenis en de tekst (vertaling): ‘Voor al het goede dat is gerealiseerd door Leendert Struijs. Ten behoeve van het Congolese kind met een beperking, zeggen wij hem dank!’ Daarmee is hij een echte BN’er in Congo Brazzaville geworden. “Dat is een hele vreemde gewaarwording, dat je jezelf in meerdere steden tegenkomt op straat,” aldus onze Reeuwijkse BN’r in Congo Brazzaville.

Focus verlegd

SOGV werd in 1977 opgericht, oorspronkelijk met het doel om poliopatiënten te helpen. Sinds 2004 nam het aantal poliopatiënten af en besloot de Stichting zich te richten op het behandelen van kinderen (tot ca. 18 jaar) met klompvoeten en beenafwijkingen. In Congo Brazzaville komt dit relatief veel voor, aanzienlijk meer dan in Nederland het geval is. Tweemaal per jaar reist een team van Frans sprekende vrijwilligers af naar het land. Het team bestaat uit twee orthopedisch chirurgen, een operatieassistent, gipsmeesters, een zaalverpleegkundige en een fysiotherapeut. Sinds 2009 vinden operaties plaats.

In Congo Brazzaville is maar één orthopedisch chirurg om dit soort operaties uit te voeren, daarom is 8 jaar geleden besloten om lokale medici en paramedici op praktische wijze op te leiden, zodat door middel van kennisoverdracht de mensen daar deze operaties en bijbehorende activiteiten zelf uit kunnen voeren. ”Een probleem daarbij is dat Congo Brazzaville geen ziekenfonds heeft. De mensen moeten het ziekenhuis en de artsen zelf betalen. Daar heeft een groot deel van de bevolking geen geld voor. De artsen moeten ook ergens van leven, dus ze kiezen geen specialisatie waar ze niets mee kunnen verdienen. Daarom zijn er weer niet voldoende artsen met de juiste specialisatie. Het is een vicieuze cirkel,” vertelt Leendert.

Vanaf de kansel van de overwegend rooms-katholieke kerk worden ouders van patiënten opgeroepen om zich te melden voor een operatie. De meeste kinderen met een beperking volgen geen onderwijs, deze kinderen verblijven daarom eigenlijk altijd in of rond het ouderlijk huis en zijn ‘tot last’. Ook om deze reden geven ouders hun kinderen graag op voor een operatie als deze kosteloos kan worden verricht.

In 2017 bereikte SOGV tevens een verzoek van de regering vanuit Rwanda om daar te komen opereren. Rwanda kent wel een ziekenfonds, desondanks is er een structureel tekort aan deze specialisten. Sinds 2018 zendt de stichting ook naar dit land tweemaal per jaar een orthopedisch team uit.

Hersenletsel

Sinds 2015 zijn de activiteiten van de stichting uitgebreid, zodat Congolese fysiotherapeuten op hun beurt instructies kunnen geven aan ouders van kinderen met hersenletsel, cerebrale parese. Dit hersenletsel ontstaat vaak bij een niet-professioneel begeleide bevalling, vooral bij kinderen die op afgelegen plaatsen in het oerwoud worden geboren, waar minder vaak professionele hulp geboden kan worden. Van oudsher werden de symptomen van deze kinderen geweten aan slechte daden die hun vaders begaan zouden hebben. Omdat dit een schande was voor de vaders, werden deze baby’s regelmatig gedood. Gelukkig komt dit steeds minder voor en worden lokale paramedici door een hecht team van zeer gespecialiseerde fysio- en ergotherapeuten van SOGV geïnstrueerd in de begeleiding van deze kinderen.

Kinderen met cerebrale parese kunnen daarvan helaas niet genezen. Het doel is daarom de begeleiding van ouders, om hun te helpen de levensomstandigheden voor hun kind te verbeteren. Ze krijgen bijvoorbeeld instructie over hoe hun kinderen beter kunnen liggen, lopen, staan, spreken, eten en drinken.

Op Wereldgehandicaptendag (3 december) vorig jaar werd een door SOGV gefinancierd behandelcentrum voor kinderen met cerebrale parese geopend in Brazzaville door de minister van Sociale Zaken Mboukou Kimbatsa. Zij deed dat samen met scheidend voorzitter Leendert Struijs en aankomend voorzitter Meüs van der Poel jr, niemand minder dan de zoon van oprichter van SOGV Meüs van der Poel sr.

Het logo van de naar Leendert Struijs genoemde jaarlijkse Congolese prijs. Beeld: SOGV