‘Ik werd ontzettend boos over de bankencrisis en dacht: hier zit een goede thriller in’
InterviewWAARDER - Dit najaar verscheen het boek ‘Namens velen’ van John Winkel uit Waarder. Het boek is meer dan een spannende thriller; het is een indringende aanklacht tegen de gevolgen van de bankencrisis. John vertelt.
Wat was de aanleiding om dit boek te schrijven?
Dat was een krantenbericht dat ik las, waarin stond dat de Amerikaanse bankenwereld na de bankencrisis haar oude manier van werken had hervat door weer hoge bonussen toe te kennen. Met andere woorden, ze waren gewoon doorgegaan met het stimuleren van hebzucht. Daar begreep ik helemaal niets van, want juist hebzucht was een van de belangrijkste oorzaken van de bankencrisis.
Ik wil hier nog eens in herinnering brengen wat de bankencrisis heeft veroorzaakt: bedrijven gingen failliet, waardoor 15 miljoen mensen hun baan verloren, duizenden gezinnen kwamen op straat te staan omdat ze hun hypotheek niet meer konden betalen, opgebouwde pensioenen en spaargelden verdwenen als sneeuw voor de zon, banken dreigden om te vallen waardoor overheden miljarden aan belastinggeld moesten betalen om ze overeind te houden. De crisis heeft dus ontzaglijk veel mensen persoonlijk leed bezorgd. Hoewel de politieke leiders destijds plechtig hadden beloofd dat zo’n crisis nooit meer zou mogen plaatsvinden, is er nauwelijks iets gebeurd om dat tegen te houden. ‘Hoe kan dat in hemelsnaam?’ dacht ik. Ze hebben helemaal niets geleerd.
Kan je iets over je boek vertellen?
Toen ik dat krantenbericht las werd ik ontzettend boos en ik dacht: ‘Daar ben ik waarschijnlijk niet de enige in.’ Temeer daar de veroorzakers niet vervolgd konden worden, omdat ze binnen de wet hadden gehandeld. Maar daarbinnen hadden ze wel de randjes opgezocht en onverantwoorde beslissingen genomen en rampzalige producten op de markt gebracht, waardoor de crisis is veroorzaakt. De slachtoffers konden dus geen verhaal halen of genoegdoening krijgen. Toen dacht ik: ‘Dit is een goed onderwerp om een thriller over te schrijven.’
Jouw thriller gaat dus over vergelding?
Niet alleen. Ik probeer ook de mechanismen bloot te leggen die de bankencrisis mogelijk maakten, zowel in de financiële wereld als in de politiek. Hoe rechtvaardig is ons systeem werkelijk? Maar inderdaad, het is een thriller, dus gaat het ook over vergelding. Het boek volgt een kleine, geheime groep mensen die niet langer wil accepteren dat de veroorzakers van de crisis ongestraft blijven. Ze hebben alles verloren, maar hun verlangen naar gerechtigheid is onverwoestbaar. Ze geloven in het principe ‘boontje komt om z’n loontje’ en zijn vastberaden om wraak te nemen op degenen die voor hun leed verantwoordelijk zijn.
De geheime groep bestaat uit mensen van vlees en bloed, met hun eigen twijfels en morele worstelingen, met momenten van reflectie waarin de personages hun motieven en hun menselijkheid tonen. Ondanks de duistere kant leef je toch met ze mee. Je kunt je als lezer niet onttrekken aan de vraag: wat zou ik doen in hun situatie. Het is een bloedstollende thriller geworden die leest als een trein en die je niet makkelijk kunt wegleggen.
Waar is jouw boek verkrijgbaar?
Het boek ‘Namens velen’ is te bestellen bij uitgeverij Doornwater, de boekhandel in jouw buurt en online bij Bol, Bruna, Libris, etc.
Hoe de bankencrisis van 2008 ontstond
In 2008 kreeg de wereld te maken met een van de grootste financiële crises uit de moderne geschiedenis: de bankencrisis. De oorzaak lag in de Amerikaanse huizenmarkt, waar banken jarenlang veel risicovolle hypotheken hadden verstrekt. Mensen konden met gemak grote leningen krijgen, zelfs als ze die niet konden terugbetalen. Deze “subprime hypotheken” werden vervolgens gebundeld en doorverkocht aan investeerders, die niet doorhadden hoe riskant deze producten eigenlijk waren.
Toen de huizenprijzen in de Verenigde Staten begonnen te dalen, konden veel huiseigenaren hun leningen niet meer aflossen. Banken en investeerders bleven zitten met waardeloze hypotheken en enorme schulden. Grote financiële instellingen zoals Lehman Brothers gingen failliet, terwijl andere banken alleen door overheidssteun konden overleven. Het vertrouwen in de financiële sector stortte in, waardoor ook de economie wereldwijd werd geraakt.
De crisis sloeg over naar Europa en andere continenten, omdat veel banken wereldwijd in elkaar verweven waren. Ondernemingen gingen failliet, werkloosheid nam toe en mensen verloren hun spaargeld en huizen.
De bankencrisis van 2008 liet zien hoe riskant roekeloos gedrag in de financiële sector kan zijn. Het gevolg was niet alleen economische schade, maar ook een zoektocht naar betere regels om dit soort crises in de toekomst te voorkomen.