Presentatie van de Morgenboeken Waarder op 20 september.
Presentatie van de Morgenboeken Waarder op 20 september. Foto: NGU

Morgenboeken Waarder

vrijdag 20 september 2024 13:30

WAARDER- Op 20 september wordt in de historische kerk van de Hervormde Gemeente van Waarder deel 27 in de serie Bronnenboeken van de NGV-afdeling Rijnland en Kennemerland gepresenteerd. Deze publicatie bevat de transcripties van de Morgenboeken van de polders Oosteinde en Westeinde van Waarder over de periode 1571, 1595, 1604-1835.

Het eerste exemplaar van deze nieuwe publicatie wordt aangeboden aan de heer Rogier van der Sande, dijkgraaf van het Hoogheemraadschap van Rijnland. Het programma van de middag begint om 13.30 uur met een inloop in ‘De Oude School’ (naast de kerk) en wordt vanaf 14.00 uur voortgezet in het kerkgebouw. Na afloop van de presentatie rond 15.30 is er in ‘De Oude School’ nog gelegenheid voor napraten onder het nuttigen van een hapje en een drankje.

In de morgenboeken werd voor iedere grondeigenaar vastgelegd hoeveel morgen grond hij bezat en welk bedrag aan belasting hij daarvoor verschuldigd was. Ter oriëntatie: een ‘morgen’ is een oude oppervlaktemaat; een Rijnlandse morgen is ongeveer 0,85 hectare. Uit de opbrengsten werden door de waterschappen de aanleg en het onderhoud van waterstaatkundige werken bekostigd. Deze belasting wordt nog steeds geheven onder de noemer ‘waterschapsbelasting’.

De originele morgenboeken van Waarder worden bewaard bij het Hoogheemraadschap van Rijnland (in Leiden) en het RHC Rijnstreek en Lopikerwaard (in Woerden), dat het archief van het Groot Waterschap Woerden (in 1995 opgegaan in het Hoogheemraadschap De Stichtse Rijnlanden) beheert.

Waarder is vanouds een agrarische gemeenschap. Een kenmerk hiervan is dat er sprake is van een relatief stabiele bevolking, doordat veel boerderijen van ouders op kinderen overgaan. Dat maakt een reeks morgenboeken vanaf eind 16de eeuw tot het begin van het kadaster aan het begin van de 19de eeuw ook genealogisch interessant. Menig inwoner van Waarder zal afstammen van boeren in de periode van de morgenboeken. Deze publicatie kan dus voor hen ook interessant zijn. Zij zijn van harte welkom bij de bijeenkomst. De entree is vrij, maar tevoren aanmelden via het mailadres van de afdelingssecretaris (secretaris-ryn@ngv.nl) wordt op prijs gesteld.

De nieuwe publicatie zal na afloop van de presentatie te koop zijn in ‘De Oude School’ tegen contante betaling van 30 euro. Tevoren een exemplaar reserveren kan bij de penningmeester van de afdeling Cees Jan van den Hoek (penningmeester-ryn@ngv.nl); afhalen en contant betalen kan na afloop van de bijeenkomst.

In ‘De Oude School’ zullen op een boekentafel niet alleen eerder verschenen publicaties van de NGV-afdeling Rijnland en Kennemerland te vinden zijn, maar ook van de Stichts-Hollandse Historische Vereniging (SHHV) en van de Hollandse Vereniging voor Genealogie ‘Ons Voorgeslacht’.