Wat weegt zwaarder, landschap, veiligheid of behoud van boeren en bedrijven?

DRIEBRUGGEN – De gemeente wil in 2026 beginnen met de herinrichting van het Laageind, Hoogeind en Negenviertel in Driebruggen. Op woensdag 19 november staat de commissie Ruimte voor een moeilijke keuze: de portemonnee trekken of agrariërs dwingen hun bedrijf aan te passen. De kwestie roept de vraag op: wat is de toekomst van het buitengebied?

door Key Tengeler

De discussie over de herinrichting van het Hoogeind, Laageind en Negenviertel in Driebruggen raakte verhit toen de gemeente deze zomer aankondigde in Driebruggen scherper te gaan handhaven op de bestaande gewichtsbeperking voor verkeer. Voortaan zou verkeer boven de 25 ton niet meer worden gedoogd. Dit maakte echter al het zwaar transport in één klap onmogelijk, omdat nagenoeg al het vrachtverkeer boven deze grens uitkomt. De gemeente wees erop dat deze regel al 20 jaar bestaat en impliceerde dat ondernemers dus maatregelen hadden moeten nemen. In hun reactie noemde ondernemersorganisatie LTO Groene Hart dit juist nalatigheid van de gemeente; het onderwerp staat al lang op de agenda, maar het is nooit serieus opgepakt. 

Na een nader onderzoek van PPP-Agro Advies wijzigde de gemeente het beleid door de belasting van het verkeer preciezer te berekenen. Met de nieuwe rekenmethode is transport met lange, brede voertuigen zoals veevoer of houttransport tot ‘circa 50 ton mogelijk’, meldt de ambtelijke memo. Bij navraag blijkt dit getal echter “een wat rooskleurige voorstelling”. “Met het woord ‘circa’ geven we aan dat er meer mogelijk is dan de 25 ton met ontheffing. Veel kan wel, maar helaas niet alles,” aldus een woordvoerder van de gemeente. Rijden met volledige belading lijkt voor geen enkel zwaar transportvoertuig mogelijk. Wel kan het Hoogeind iets zwaarder transport aan dan het Laageind en Negenviertel.

Volgens de gemeente blijven er nog zo’n 1400 verkeersbewegingen per jaar over die nog steeds te zwaar zijn, dit treft vooral mest- en melktransport van de boeren in het gebied. Voor het Hoogeind wordt onderzocht of zeven zwaardere transporten per dag mogelijk zijn, maar “het is in de praktijk onverantwoord om incidenteel te zwaar verkeer toe te staan. De weg moet namelijk altijd veilig zijn,” aldus de woordvoerder. Volgens agrariërs is dit beleid de nekslag voor hun bedrijf.

Scenario’s

Met deze achtergrond legt het college van burgemeester en wethouders de gemeenteraad twee scenario’s voor het opknappen van de wegen in Driebruggen: (1) een weg die het huidige karakter behoudt met een beperking voor het zwaarste verkeer of (2) een verbrede weg die iedereen ruim baan geeft, maar duurder en minder landelijk is. Wethouder Robin Kersbergen: “Het gaat om de vraag hoe we ons buitengebied in de toekomst willen gebruiken en beleven.”

Neem bijvoorbeeld de verkeersveiligheid. In een peiling onder 437 inwoners geeft het duidelijke merendeel van zowel automobilisten als fietsers als chauffeurs van zwaarder verkeer aan dat het niet prettig rijden is op het Hoogeind of Laageind. Maar wat is een verbetering? Een smalle weg (de huidige situatie) voldoet niet aan de aanbevolen breedte voor het passeren van fietsers en auto’s. Maar de gemeente is bang dat een bredere weg meer zwaar verkeer aan zal trekken en de situatie uiteindelijk toch onveiliger zal maken.

Verder geven mensen in de peiling aan dat de mooie omgeving en het landelijke karakter belangrijke elementen zijn waarom ze de wegen waarderen. Toch kiest 57 procent van de ondervraagden voor de duurdere, stevige weg die het mogelijk maakt om bedrijven te behouden tegenover 37 procent voor een lichtere weg die het landelijke karakter meer behoudt.

Hoge investering

Een ander dilemma is of de investering van een sterkere, bredere weg verstandig is. Scenario 2 kost minstens 5 miljoen extra om aan te leggen. Die investering drukt zwaar op de gemeentelijk schuld, die het college de afgelopen jaren juist zo hard heeft proberen te verlagen. Aan de andere kant heeft deze weg wel minder onderhoud nodig, waardoor de gemeente over de hele levensduur (100 jaar) ongeveer even duur uitkomt.

De keuze in Driebruggen staat echter niet op zichzelf. De komende jaren zullen ook andere wegen in het buitengebied moeten worden vervangen. Als daar ook voor sterke, brede wegen moet worden gekozen, lopen de investeringskosten verder op.

Vervolg

Op woensdag 19 november staat het onderwerp op de agenda van de commissie Ruimte. De commissie wordt gevraagd richting te geven: welke visie heeft zij voor het buitengebied? Moet de gemeente alles faciliteren of mag van ondernemers ook een inspanning worden verwacht? Is dit een wijze besteding van publiek geld of kan het beter gebruikt worden om nieuwe bedrijfsvoering te stimuleren die minder zwaar verkeer nodig heeft? De ambtelijke memo vat het samen: ‘agrariërs blijven een sleutelrol spelen in het beheer van ons open en groene landschap. Tegelijk vraagt dat om realisme over de fysieke en ruimtelijke grenzen van dit gebied’.

Meer lezen over dit onderwerp? Afgelopen week publiceerden wij dit bericht over deze casus: ‘Gewichtsbeperking Driebruggen is nekslag voor bedrijven’