‘De nieuwe Erfdelingsregeling is uniek voor Nederland’

BODEGRAVEN-REEUWIJK - De Monumentenvereniging Bodegraven-Reeuwijk is opgetogen dat de gemeenteraad recent de Erfdelingsregeling heeft goedgekeurd. Aan het woord een gedreven Gerard Bosman, 73 jaar, neergestreken in Bodegraven in 2015. Als voormalig organisatieadviseur en sinds twee maanden voorzitter van Monumentenvereniging Bodegraven-Reeuwijk, is hij dolblij met dit behaalde resultaat.

door Elise van Oosten

Gezeten op het erf van zijn (woon)boerderij vertelt Gerard Bosman graag over zijn cultuurhistorisch waardevolle woning in het buitengebied. “Het is hier prachtig wonen en de omgeving is adembenemend, zonder meer,” aldus Gerard.

Hij is enthousiast om zijn boerderij en de 5000 m2 grond te onderhouden, maar ook 73 jaar oud en heeft niet altijd meer de energie om elke dag met onderhoud bezig te zijn. Een voorbeeld: het Hoogheemraadschap verplicht eigenaren van erfgoed om hun sloten zelf schoon te houden. Bij Gerard betekent dit een sloot van 200 meter lang vrijhouden van snelgroeiend riet: waterpak aan, de sloot in, het riet kappen, op de oever gooien en afvoeren. En wat te denken van de prachtige wilgen die regelmatig geknot moeten worden? Of het rieten dak en schilderwerk aan het erfgoed?

“Natuurlijk wil iedereen zijn pand zo mooi mogelijk houden, maar,” zo vervolgt Bosman: “Veel eigenaren zijn al behoorlijk op leeftijd en kunnen nu eenmaal het intensieve onderhoudswerk aan de gebouwen en omringend terrein niet meer aan, terwijl ze wel die verplichting hebben!”

Nut van de vereniging

In Bodegraven-Reeuwijk zijn er vierhonderd eigenaren die een cultuur-historisch waardevol pand bewonen. Dit kan een Rijksmonument zijn (daarvan zijn er vijftig), een Gemeentemonument (rond de negentig) of een Cultureel Historisch waardevol object.

Omdat eigenaren steeds meer verplichtingen krijgen om de panden te behouden is in 2018 Monumentenvereniging Bodegraven-Reeuwijk opgericht. Tot nu toe zijn er vijftig leden met elk een eigen pand. Alle leden betalen een jaarlijkse contributie en komen vier of vijf keer per jaar samen om allerlei praktische en inhoudelijke zaken te bespreken en ervaringen te delen over bijvoorbeeld het onderhoud van hun monument, hoe te verduurzamen en verzekeringen, het aanvragen van subsidies en meer. Gerard benadrukt dat de vereniging twee belangen vertegenwoordigt: het eigenbelang, maar zeker ook het algemeen belang. Dat laatste vertaalt zich in het niet verkwanselen van ons cultureel erfgoed en dit te allen tijde behouden – Gerard is hierover zeer stellig.

Het bestuur bestaat uit vijf enthousiaste mensen, waaronder dus Gerard. Hij benadrukt het belang van de vereniging. “Als we onze krachten bundelen, kunnen we daar ons voordeel mee doen.”

Erf beter benutten

Eind februari heeft de gemeenteraad van Bodegraven-Reeuwijk unaniem ingestemd met de Erfdelingsregeling. Eigenaren van monumentale panden met veel grond en ongebruikte bijgebouwen krijgen toestemming om daar meer bewoning toe te laten. Gerard: “Dus niet de gebouwen zélf splitsen, maar het erf beter benutten.” 

Eigenaren kunnen bestaande (bij)gebouwen gebruiken, meer woonruimte creëren voor starters en senioren, samen het terrein onderhouden en het beeld van één mooi ensemble behouden. Onder strikte voorwaarden uiteraard, zodat zowel de (jonge en oudere) bewoners als de wandelaars en fietsers kunnen blijven genieten van het erfgoed en de natuur eromheen. Het mes snijdt bovendien aan twee kanten: meer gezamenlijke bewoning betekent ook meer mensen om collectief onderhoud te plegen en zodoende de onderhoudsdruk en financiële lasten te delen.

De Erfdelingsregeling is uniek voor Nederland. Vol lof is Gerard Bosman over de medewerking van fractievoorzitter Henk van der Smit van de SGP en wethouder Jan Leendert van den Heuvel bij de totstandkoming van de erfdelingsregeling. Zij zijn beiden zeer begaan met dit alles.

Kopgroep

Binnenkort hoopt een ‘kopgroep’ van de Monumentenvereniging enkele eerste aanvragen voor erfdeling aan de gemeente voor te leggen. Een nieuw, spannend traject voor beide kanten. Gerard ziet het traject vol vertrouwen tegemoet: “Als we goed met elkaar in contact blijven, kan dit alleen maar voordelen opleveren: meer woonruimte voor starters en senioren, behoud van het prachtige erfgoed en een leefbaar buitengebied waar alle inwoners van Bodegraven-Reeuwijk van kunnen genieten!”