Voormalig gynaecoloog Marjolein Kagie: ‘Dat zijn allemaal mensen die op dat moment doodsbang zijn’

REEUWIJK – Marjolein Kagie uit Reeuwijk nam begin juli afscheid als gynaecoloog bij het Haaglanden Medisch Centrum, waar zij 31 jaar heeft gewerkt. Naast haar dagelijkse werkzaamheden zette zij zich vooral in voor het verbeteren van de regionale kankerzorg en voor de opleiding van jonge mensen tot gynaecoloog. Voor haar vele verdiensten en tomeloze inzet kreeg Marjolein een Koninklijke onderscheiding. Zij werd op 1 juli benoemd tot Ridder in de Orde van Oranje-Nassau.

door Ans van Heck

Marjolein wist het als kind al: ze wilde geneeskunde studeren om een simpele reden – zieke mensen beter maken. Marjolein: “Gynaecologie was een vak waar ik meteen verliefd op was. Niet alleen de kennis en vaardigheden passen bij mij, maar ook de communicatie met mensen, want dat is zo ontzettend belangrijk in dit vak. Je doet als arts niet alleen maar even een trucje. Het maakt een heleboel uit wie jij als arts in de spreekkamer bent. Het gaat erom dat je heel goed naar mensen moet luisteren. Ik probeerde altijd te bedenken wat ik zelf nodig zou hebben, of wat ík graag zou willen als een bepaalde diagnose bij mij gesteld zou worden. Het is een vak waarin ik mezelf kon zijn en dat voelde goed.”

Gynaecologie omvat verloskunde, oncologie en goedaardige aandoeningen zoals bloedingen en vruchtbaarheidsproblemen. Het is een zwaar vak vanwege de vele nachtdiensten. Marjolein: “Bevallingen die niet helemaal goed gaan, gaan 24/7 door, 365 dagen per jaar. Deze acute zorg vond ik heel fijn om te doen. Het is een heel inspirerend onderdeel van mijn vak waarvan ik altijd erg heb genoten.”

One-stop poli

Marjolein was tijdens haar gehele carrière altijd bezig met het verbeteren van de kankerzorg. Zo stond zij mede aan de wieg van de ‘one-stop poli’. Marjolein: “Het gaat om hoe we de gehele zorg zo goed mogelijk met elkaar kunnen organiseren. Zo vond ik het absurd dat iemand die met een afwijkend uitstrijkje bij de gynaecoloog kwam, weken moest wachten op de uitslag terwijl dat ook binnen een dag kan. Om dat anders te organiseren had ik uiteraard wel anderen nodig. Door te praten met andere afdelingen, het probleem te bespreken en een nieuwe oplossing aan te dragen, kon ik hen enthousiasmeren voor een ‘one-stop poli’. Dit houdt in dat verschillende onderzoeken, consultaties en mogelijke interventies op dezelfde dag plaatsvinden. Dit is efficiënter en maakt een snellere diagnose mogelijk.”

Doodsangst

Artsen zien vaak veel mensen op één dag en hebben per patiënt beperkte tijd, ook bij slecht-nieuwsgesprekken. Marjolein: “Ik zag op onze poli vaak mensen die een verdenking van hele nare vormen van kanker hadden. Dat zijn allemaal mensen die op dat moment doodsbang zijn. Het is vreselijk als je dan lang op de uitslag moet wachten. Ondertussen moet je als arts in korte tijd heel veel regelen en heb je eigenlijk weinig tot geen tijd om die mensen bij te staan in hun angsten en met hun vragen. Ik vond dat dat anders én beter moest kunnen. Wij zijn in het HMC toen gestart met het opleiden van verpleegkundig specialisten. Dit zijn verpleegkundigen die vervolgopleidingen hebben gedaan en gespecialiseerd zijn in de gynaecologische kankerzorg. Na het slecht-nieuwsgesprek nemen zij de patiënten mee, beantwoorden vragen, geven veel informatie mee en herhalen nog eens wat de arts heeft gezegd. Zij nemen echt de tijd voor die mensen. Dit is dus heel laagdrempelige zorg. Ik ben heel trots dat ik in het HMC-ziekenhuis aan de wieg heb gestaan van dit initiatief.”

Zorg optimaliseren

Een ander initiatief waar Marjolein trots op is, is de samenwerking van de gynaecologie-afdelingen in de regio Leiden, bijvoorbeeld door het hanteren van dezelfde protocollen en voorlichtingsfolders. Marjolein: “We werken in alle ziekenhuizen in deze regio op dezelfde manier waardoor de patiënt dezelfde kwaliteit van zorg krijgt. Oncologiepatiënten worden elke maandag in het regioteam besproken. We bespreken met elkaar wat het beste beleid is en, indien een operatie noodzakelijk is, in welk ziekenhuis die operatie het beste kan worden uitgevoerd. Op deze manier kun je de aanwezige expertise in de regio optimaal inzetten en krijgt de patiënt de beste zorg.”

Marjolein wist tijdens haar eigen opleiding al dat zij jonge mensen wilde opleiden. Zij ontwikkelde samen met collega’s onder meer een leidraad voor de selectie van opleiders, die nu landelijk wordt gebruikt. Marjolein: “Ik vind het heel erg leuk om kennis over te dragen en jonge mensen in een veilig klimaat iets te leren. Het is belangrijk te zorgen dat jonge mensen het vak goed leren, dat wij het vak goed overdragen en dat wij laten zien hoe mooi dit vak is. Ik heb daarom veel aandacht besteed aan vragen als: hoe kun je zorgen dat ze leren wat ze moeten leren, wat vind ik belangrijk dat ze leren, en hoe kunnen we dat zo goed mogelijk met elkaar organiseren? Niet alleen in het ziekenhuis, maar ook in de regio en zelfs in het hele land. Het geeft ongelooflijk veel voldoening als je ziet dat dat lukt.” 

Tijdens het interview valt op dat Marjolein vaak in termen van ‘wij’ spreekt. Marjolein: “Het voelt ook nog steeds als ‘wij’. Ik heb mijn werk altijd ongelooflijk leuk gevonden en ik heb er ook ontzettend veel en heel lang van genoten. Het voelt nog steeds normaal om over ‘wij’ te praten, en in de verleden tijd praten lukt ook nog niet helemaal.”

Wat zijn haar plannen voor de toekomst? Marjolein: “Ik heb nog geen idee. Op dit moment geniet ik enorm van alle vrije tijd die ik heb en allerlei leuke dingen die ik spontaan kan gaan doen. Verder zie ik wel wat er op mij afkomt. De toekomst ligt open!”