Commissie Bestuur en Financiën: ''Gemeente in zwaar weer door miljoenentekort dit jaar''

Bodegraven-Reeuwijk - Uit de 1^e bestuur rapportage (Burap) over 2019 die het college ter behandeling aan de commissie Bestuur en Financiën had gestuurd, bleek dat de gemeente afstevent op een nadelig saldo van circa 2,2 miljoen euro. Dat bedrag is opgebouwd uit een structureel nadelig saldo van circa 2,8 miljoen waartegenover 640.000 euro aan incidentele baten staan.

Verrassend voor de commissieleden was dit niet helemaal, want het was al eerder bekend dat het sociaal domein, evenals in veel andere gemeenten, niet binnen de begroting zou blijven. Uit de cijfers blijkt dat het sociaal domein een begroting kent van 23,8 miljoen euro en dat op dat bedrag feitelijk een overschrijding zal plaats vinden van 3,75 miljoen. Dit tekort wordt door inzet van een reserve omlaag gebracht tot een nadelig saldo van 2.590.000 euro.

Het tekort werd door de commissieleden wat lijdzaam geaccepteerd, omdat zij ook wel beseften dat er voor het college feitelijk weinig mogelijkheden zijn om het tekort op het sociale domein om te buigen. Het grootste deel van het tekort, ruim 3,5 miljoen, gaat immers naar de jeugdzorg.

Omdat het tekort de gemeente wel kan gaan opbreken, vroeg een aantal commissieleden waar er nog mogelijkheden liggen om uitgaven dit jaar nog om te buigen, een vraag die ook bij de komende kadernota 2020 zeker aan de orde zal komen. Verder zaten de commissieleden nog met een aantal vragen over begrotingsposten die zowel volgens commissievoorzitter Gerrit Weerheim als wethouder Dirk-Jan Knol beter schriftelijk gesteld hadden kunnen worden. Waar mogelijk beantwoordde de wethouder de vragen echter wel. Daarbij bleek dat de grootste post van 200.000 euro, bedoeld voor het verbeteren van de openbare ruimte nabij Landal, nog een uitvloeisel is van afspraken die zijn gemaakt met de ontwikkelaar. Tegenover dat bedrag staan de inkomsten die, zonder korting, verkregen zijn uit de aanzienlijke legesopbrengsten van de nieuwbouw.

In zwaar weer

Wethouder Knol maakte overigens wel duidelijk dat over het tekort niet te licht moet worden gedacht. "Ik heb de ambtelijke organisatie al laten weten dat we in zwaar weer terecht komen, omdat wij het gat van pakweg 3 miljoen niet kunnen vullen met de 8 miljoen die wij als structurele inkomsten hebben uit de gemeentelijke heffingen." De wethouder ziet verder ook slechts beperkte kansen in het nog bijstellen van projecten dit jaar, omdat die zaken vaak al op de rails staan.

Tekst: Bert Verver

Sociaal Domein baart zorgen

Tijdens het persgesprek afgelopen maandag gaf wethouder Dirk-Jan Knol aan dat een tekort van (jaarlijks) bijna 4 miljoen euro op het Sociaal Domein voor pakweg twee jaar nog door de gemeente enigermate is op te vangen, door wat meevallers, benutting van de algemene reserve en door samen met de gemeenteraad te kijken naar allerlei maatregelen zoals bezuinigingen en lastenverhogingen, maar dat dit echt niet langer kan duren. "Het probleem zit erin dat wij te weinig geld van de rijksoverheid voor deze taken krijgen, mede door een oneerlijk systeem van verdeling, waarbij Bodegraven-Reeuwijk relatief te weinig geld voor jeugdzorg krijgt in vergelijking met andere gemeenten. Er wordt nu gekeken naar een eerlijker verdeelsleutel tussen gemeenten. Maar binnen twee jaar moeten wij als gemeente gewoon meer krijgen, anders is het gat echt niet meer te vullen. Het gat is gewoon te groot in verhouding tot onze inkomsten. Een voorbeeld: als we de OZB met 5% zouden laten stijgen, dan halen we 400.000 euro extra op, bij lange na niet genoeg om zo'n structureel tekort te kunnen dichten. Daarbij komt dat wij nog steeds als college de ambitie hebben om de lokale lasten niet extra te verhogen boven het inflatiecijfer; wel kan worden gekeken naar de afvalstoffen- en rioolheffingen, omdat die niet kostendekkend zijn, maar daarover gaan wij de komende zes maanden in gesprek met de raad om het financiële plaatje voor 2020 vast te stellen. We willen als college ook niet dat ons voorzieningenniveau in gevaar komt. Daarnaast hebben wij als college een lijn getrokken qua leningenportefeuille. We hebben de schuld kunnen verminderen van 160 naar 139 miljoen euro, maar we willen niet dat die schuld weer gaat oplopen. Dat is een soort 'bottom line'. Voorts zullen wij onze verantwoordelijkheden voor de jeugdzorg, Wmo en participatiewet, die tezamen het Sociaal Domein vormen, blijven uitvoeren."

Overigens vulde wethouder Kees Oskam aan dat per 1 januari 2020 de financiële gemeentelijke subsidie voor extra huishoudelijk werk naast de Wmo-verstrekking zal worden gestopt. Dit voorstel gaat naar de raad. Eerst kon men voor 5 en later 10 euro extra uren inkopen, maar met de kostprijs van € 26,80 per uur wordt dat onbetaalbaar. Kees Oskam: "Er is veel extra vraag naar Wmo-voorzieningen. Het is goed dat mensen met een zorgvraag de gemeente weten te vinden, maar de kosten lopen wel op. We zullen als college rechtvaardig doch zuinig handelen."

Wethouder Inge Nieuwenhuizen gaf aan dat ook bij de participatiewet een ongunstige ontwikkeling plaatsvindt, omdat in de laatste twee kwartalen de instoom van mensen in een uitkeringssituatie groter is dan de uitstroom. "We zetten samen met Ferm Werk nieuwe programma's op om mensen die wat verder van de arbeidsmarkt afstaan, toch richting werk te begeleiden. Dat geldt ook voor een groep statushouders."

Tekst: Paul Engels