Best jammer toch?

Natuurlijk, aan de verbintenis met kaas dankt Bodegraven veel. Niet voor niets is de Kaaskoningin als bijzonder cultureel fenomeen uitgeroepen tot Immaterieel Cultureel Erfgoed van Nederland. Maar de historie omvat meer dan kaas. Ook in andere takken zetten bedrijven Bodegraven op de kaart zoals dat heet.

Zaadhandel Turkenburg, orgelbouwer Eminent en shampoomerk Andrélon, fameuze merken waar ooit honderden mensen een boterham verdienden, genoten vorige eeuw zelfs (inter)nationale faam. Twee van de drie bestaan nog steeds, al is de band met Bodegraven allang verbroken: Eminent zit in Lelystad, Andrélon maakt onderdeel uit van Unilever. Aan de zaadhandel danken we het Turkenburg gebouw, een inmiddels bedreigd onderdeel van het Evertshuis. Maar alle drie kun je onmogelijk los zien van het rijke industriële verleden, ze zijn medebepalend voor de lokale cultuur. Toch raken ze langzamerhand in de vergetelheid. In het archief van het Regionaal Historisch Centrum Rijnstreek en Lopikerwaard staan inmiddels 75 archiefdozen met verslagen van vergaderingen, foto’s van producten, koopcontracten en panden en dergelijke. Ze zijn verzameld door voormalige medewerkers van Andrélon. Zij organiseerden onder de noemer Schatkamer van Andrélon af en toe een tentoonstelling.

Jarenlang is geijverd voor een Bodegraafs Museum, om dat verleden tastbaar te houden. Het kwam niet van de grond, in tegenstelling tot het weer rap verdwenen Kaasmuseum. In het Groene Hart Huys staat een vitrinekast met wat spulletjes, zo’n vitrinekast zou ook mogen worden ingericht in het door de gemeente tot het lokale ‘Historisch Mekka’ aangewezen Streekmuseum in Reeuwijk. Het komt er niet van. Onlangs verloor onze gemeente door gebrek aan interesse een rijke verzameling aan Andrélon-attributen. Tot voor kort stonden de door de vrijwilligers verzamelde spullen opgeslagen in de voormalige koekfabriek van Van Welzen. Maar die vrijwilligers, inmiddels op leeftijd, geven de pijp aan Maarten. De verzameling is overgedragen aan Unilever. Daarmee lijkt deze historie voor Bodegraven verloren. Best jammer toch?

Henri Stolwijk