Laat ze boeren

Heidi Looy reageert in deze Tweespraak op de intensivering van de landbouw, kunstmest en het groenboerenplan. Maar vooral vind ze dat de ervaring van boeren, die generaties wordt doorgegeven, serieuzer genomen moet worden. Is al die gesubsidieerde groene innovatie geen oneerlijke concurrentie voor die traditionele boer, vraagt ze Martien Kromwijk.

Dag Martien,

Het is voor jou wel een dingetje hè, de boeren? Bijna iedere reactie komt er iets in hun richting en is de toon niet per se positief. Wat ik al eerder schreef: onze boeren staan wereldwijd bekend als de beste boeren. Ze werken innovatief en doen het meest mogelijke om hun bedrijf met zorg, verstand en liefde te runnen. Ze moeten wel, want hun ziel en zaligheid zit in het bedrijf. Vaak generaties lang, dat verkwansel je niet. 

Velen kennen oud-minister Mansholt nog wel. Als voormalig Europees Commissaris voor Landbouw staat hij bekend om zijn ambitieuze landbouwhervormingsplannen. Mansholt pleitte voor een meer geïntegreerde en efficiëntere landbouwsector, met als doel de voedselproductie te verhogen en boeren een hoger inkomen te bieden. Hij was een voorstander van grootschalige landbouwbedrijven en mechanisatie om de productiviteit te verbeteren. Zijn visie op landbouw was echter niet onomstreden, aangezien zijn plannen ook leidden tot intensivering en industrialisatie van de landbouw, wat soms ten koste ging van het milieu en de biodiversiteit. Achteraf heeft hij gezegd spijt te hebben van zijn plannen, maar het kwaad was toen al geschied, boeren moesten groter en meer. 

Een van de door jou genoemde boeren is BBB-fan van het eerste uur. Daar mocht ik een spandoek in het land plaatsen ten tijde van de verkiezingen. Heb ik vragen of wil ik iets delen, dan schroom ik nooit om hem te bellen. Dat doe ik overigens altijd bij zaken waar ik meer van wil weten. En het mooiste is dat alle boeren altijd bereid zijn om mij te informeren. De andere boeren die je noemt, ken ik (nog) niet, daar ga ik zeker eens een bakkie doen. Het biologisch boeren is prachtig. Maar is het haalbaar, betaalbaar en kan de boer zijn bedrijf bedruipen? 

En kunstmest, ach, heb je even? Regels en wetten zijn vaak bedacht vanachter een bureau. Eigen mest mag je niet gebruiken, kunstmest moet je importeren. Hoe krom wil je het krijgen? Raaigras is een onterecht negatief belicht gras. Als dat gras niets zou doen, dan zou er toch geen leven in de bodem, lucht en omgeving zijn? Ga gewoon het land eens in, neem een spa of riek en kijk eens wat je tegenkomt. En al eens molshopen geteld? Weet je wat mollen onder andere eten? Wormen en nog meer ondergrondse insecten. Ga een keer mee hazen tellen, of ganzen en andere dieren. ‘s Avonds in het donker met de nachtkijker, dat doe ik zelf namelijk regelmatig, met recht een eyeopener.

Laat de boeren lekker boeren. Je hebt het over het groenboerenplan, maar heb jij ooit gehoord van het project Mient Groen in de gemeenten Wassenaar en Katwijk? Of een van de mooie initiatieven bij reguliere boeren bij ons in de omgeving? De petitie waarover je schreef is ondertekend door 100.000 mensen. Klinkt mooi, maar op 18 miljoen? De zogenaamde groene boeren vragen om extra steun. Het is kennelijk een groep die zichzelf boven de andere groene boeren stelt en zichzelf niet kan bedruipen. We weten inmiddels dat idealen mooi zijn, maar niet rendabel en nooit genoeg voor alle monden. Prachtig om groen te innoveren, maar dat doen alle boeren die ik ken al. Samen optrekken, leren, luisteren en doen. Die kennis, kunde en ervaring neem ik bloedserieus. Wist je trouwens dat veel groene initiatieven gesponsord worden door de Postcodeloterij? Dit is toch een vorm van valse concurrentie of zie jij dat anders?

Groet, Heidi